Słownik poetologiczny

Spoken-word poetry

Aleksandra Szymił

a b s t r a k t

– poezja słowa mówionego; w tradycji angloamerykańskiej specyficzny rodzaj poezji przeznaczonej do publicznego wykonywania lub odczytywania na scenie. Ten z pozoru prosty angielski termin nasuwa znaczne trudności definicyjne (i przekładowe), zdaje się on bowiem rozumiany dwojako – szerzej jako poezja mówiona w ogóle, w skład której wchodziłyby wszystkie oralne formy poetyckie – w tym poezja performatywna, eksperymentalna, jazz poetry, ale też – a może przede wszystkim – hip hop; i węziej – jako pewien osobny współczesny podgatunek poezji o amerykańskiej proweniencji, silnie związany ze slamami poetyckimi[1] – tj. (...)

Fanfikcja

Tomasz Umerle

a b s t r a k t

Fan fiction to, jak powiada Lidia Gąsowska, autorka polskiej monografii poświęconej zjawisku (jak i wielu innych prac tej tematyki dotyczących), „forma popkultury udostępniana za pośrednictwem mediów masowych; reprezentowana przede wszystkim przez utwory pisane na podstawie popularnych książek, filmów, seriali, komiksów, kreskówek; tworzą ją fani”[1]. (...)

Nastrój

Gerard Ronge

a b s t r a k t

– (niem. Stimmung) – niezdefiniowana dotąd na gruncie poetologicznym jakość estetyczna wyłaniająca się w procesie odbioru tekstu kultury, stanowiąca wypadkową budujących ten proces czynników obiektywnych i subiektywnych. (...)

Wpływ

Ewa Kraskowska

a b s t r a k t

— (łac. influentia, ang. influence, fr. l’influence, niem. der Einfluß, ros. ълияние) – jedno z najczęściej badanych zagadnień w studiach nad literaturą i zarazem wieloznaczny termin literacki. Źródłowo wyraz „wpływ” oznacza przedostawanie się substancji ciekłej do wnętrza jakiegoś zbiornika czy pojemnika. (...)

Źródło

Ewa Kraskowska

a b s t r a k t

— produktywny semantycznie homonim, który w języku łacińskim ma różne odpowiedniki: 1) fons – miejsce, z którego woda wypływa na powierzchnię ziemi; zdrój; krynica; 2) radix – korzeń; rdzeń; ród; to, co stanowi początek czegoś; przyczyna; pochodzenie; 3) origo – geneza, początek, pochodzenie, przyczyna, rodowód; 4) principium – początek, rozpoczęcie. (...)

Transfikcjonalność

Paweł Marciniak

a b s t r a k t

1.Intertekstualna geneza[1]

Niewątpliwe są zasługi francuskiego literaturoznawstwa wobec kariery pojęcia intertekstualności w drugiej połowie XX wieku. W 1966 roku – na łamach legendarnego już czasopisma „Tel Quel” – Julia Kristeva publikuje artykuł zatytułowany Le mot, le dialogue, le roman, w którym znaleźć można rewolucyjne wówczas stwierdzenie: „tout texte se construit comme une mosaïque de citations, tout texte est absorption et transformation d’un autre texte”[2] [podkr. (...)

List

Lucyna Marzec

a b s t r a k t

Przegląd wypowiedzi teoretycznych dotykających zagadnienia listu w polskojęzycznym dyskursie literaturoznawczym XX wieku pozwala uwypuklić wszystkie te akcenty przemian teorii, których kontynuacją (ale nie zwieńczeniem) jest tzw. (...)

Arspoetyka

Ewa Kraskowska, Agnieszka Kwiatkowska, Joanna Grądziel-Wójcik

a b s t r a k t

– propozycja terminologiczna utworzona od łacińskiego ars poetica, sztuka poetycka. Stosując kryterium gatunkowo-tematyczne, można nią objąć co najmniej trzy rodzaje tekstów literackich i metaliterackich tworzących w zachodnim uniwersum kulturowym wyraziste continuum od antyku po teraźniejszość: 1) klasyczne poetyki normatywno-opisowe kodyfikujące zasady uprawiania różnogatunkowej twórczości literackiej; 2) właściwe dla liryki modernistycznej wiersze autorefleksyjne poświęcone różnie rozumianej istocie sztuki poetyckiej, często – lecz nie obligatoryjnie – zatytułowane Ars poetica; 3) samouczki i poradniki twórczego pisania adresowane do niezawodowych autorów i autorek; także eseistykę poświęconą tajnikom warsztatu pisarskiego. (...)

Pustka

Małgorzata Cieliczko

a b s t r a k t

1. Pustka w nauce i sztuce – prolegomena filozoficzne

Termin „pustka” jest obecny w różnych dziedzinach myśli: od nauk ścisłych i technicznych, przez przyrodnicze, psychologiczne i społeczne, aż po teologiczne czy filozoficzne1)Multidyscyplinarność tej kategorii poświadczają chociażby wieloautorskie tomy skoncentrowane wokół problemu pustki, których poszczególne artykuły istotnie różnią się przyjmowanymi perspektywami badawczymi; mowa o zbiorach: Wszechświat, bezład, pustka, red. (...)